Son illərdə Azərbaycanda kommunal xidmətlərin və ərzaq məhsullarının qiymətlərində artım insanların ən çox müzakirə etdiyi mövzulardan birinə çevrilmişdir. Elektrik, qaz, su kimi xidmətlərin, eləcə də gündəlik istifadə olunan ərzaq məhsullarının bahalaşması bir çox ailələrin büdcəsinə təsir göstərir. Məncə, bu proses təkcə bir səbəbdən deyil, bir neçə iqtisadi və sosial faktorun birlikdə təsiri nəticəsində baş verir.

İlk növbədə, dünya iqtisadiyyatında baş verən dəyişikliklər ölkələrdə qiymətlərin artmasına səbəb olur. Qlobal bazarda enerji qiymətlərinin dəyişməsi, nəqliyyat xərclərinin artması və bəzi məhsulların istehsalında yaranan çətinliklər bir çox ölkələrdə olduğu kimi Azərbaycanda da qiymətlərə təsir göstərir. Ərzaq məhsullarının bir hissəsi xaricdən idxal olunduğu üçün dünya bazarında baş verən dəyişikliklər ölkə daxilində də hiss olunur.

Digər tərəfdən, əhalinin sayının artması və şəhərlərin sürətlə inkişaf etməsi də kommunal xidmətlərə olan tələbatı artırır. Yeni yaşayış binalarının tikilməsi, infrastrukturun genişlənməsi və xidmət sahələrinin inkişafı müəyyən xərclər tələb edir. Bu xərclər isə bəzən kommunal xidmətlərin qiymətlərində artım kimi özünü göstərə bilər.

Ərzaq məhsullarının bahalaşmasına təsir edən amillərdən biri də kənd təsərrüfatı sahəsində yaranan çətinliklərdir. İqlim dəyişiklikləri, su çatışmazlığı və istehsal xərclərinin artması məhsulun maya dəyərini yüksəldə bilər. Bu isə bazarda qiymətlərin artmasına səbəb olur. Eyni zamanda yanacaq qiymətlərinin və nəqliyyat xərclərinin artması məhsulların mağazalara çatdırılmasını da bahalaşdırır.

Mənim fikrimcə, qiymətlərin artması yalnız çətinliklərdən xəbər vermir, bəzən ölkədə iqtisadi inkişafın və infrastrukturun genişlənməsinin də göstəricisi ola bilər. Lakin bu proses zamanı insanların sosial rifahının qorunması da çox vacibdir. Dövlətin sosial proqramları, kənd təsərrüfatına dəstək və iqtisadi sabitliyi qorumaq üçün görülən tədbirlər belə hallarda böyük əhəmiyyət daşıyır.

Nəticə olaraq demək olar ki, Azərbaycanda kommunal xidmətlərin və ərzaq məhsullarının bahalaşması bir neçə amilin təsiri ilə baş verən mürəkkəb iqtisadi prosesdir. Bu məsələnin həlli üçün iqtisadi sabitliyin qorunması, istehsalın artırılması və sosial siyasətin gücləndirilməsi mühüm rol oynayır. Ən vacib məsələ isə insanların rifahının qorunması və iqtisadi inkişafın cəmiyyətin bütün təbəqələrinə müsbət təsir göstərməsidir.

Gundemxeber.com